Quy hoạch phát triển nguồn nhân lá»±c ngành xây dá»±ng giai Ä‘oaÌ£n 2010-2020 là bÆ°á»›c Ä‘á»™t phá quan trọng để Ä‘Æ°a nhân lá»±c trở thành nhân tố cạnh tranh nhằm Ä‘áp ứng các mục tiêu công nghiệp hóa hiện đại hóa và há»™i nhập quốc tế sâu rá»™ng của ngành xây dá»±ng.

Phóng viên Ä‘ã phỏng vấn Bá»™ trưởng Bá»™ Xây dá»±ng Trịnh Đình DÅ©ng vêÌ€ Quy hoạch này.

* Lần đầu tiên, ngành Xây dá»±ng có Quy hoạch phát triển nguồn nhân lá»±c vá»›i tầm nhìn dài hạn. Xin Bá»™ trưởng cho biết ý nghÄ©a của quy hoạch quan trọng này?

Bá»™ trưởng TriÌ£nh ĐiÌ€nh Dũng: Trong Chiến lược phát triển kinh tế-xã há»™i giai Ä‘oạn 2011-2020, Đảng xác định phát triển nhanh nguồn nhân lá»±c laÌ€ môÌ£t trong ba khâu Ä‘á»™t phá chiến lược để thÆ°Ì£c hiêÌ£n muÌ£c tiêu đến năm 2020 Việt Nam cÆ¡ bản trở thành nÆ°á»›c công nghiệp theo hÆ°á»›ng hiện đại. Thá»±c hiện Nghị quyết của Đảng và chỉ đạo của Chính phủ, ngành Xây dá»±ng Ä‘ã chủ Ä‘á»™ng xây dÆ°Ì£ng, triển khai các chiến lược vaÌ€ quy hoạch phát triển, trong Ä‘ó có Quy hoạch phát triển nhân lá»±c giai Ä‘oạn 2011-2020 gắn với viêÌ£c thÆ°Ì£c hiêÌ£n các nhiệm vụ trước mắt vaÌ€ lâu daÌ€i của ngành xây dÆ°Ì£ng.

Quy hoaÌ£ch naÌ€y tâÌ£p trung nâng cao chất lÆ°Æ¡Ì£ng Ä‘aÌ€o taÌ£o các bâÌ£c đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp; Ä‘ôÌ€ng thÆ¡Ì€i tâÌ£p trung mở rôÌ£ng quy mô Ä‘aÌ€o taÌ£o nghêÌ€ Ä‘i Ä‘ôi với Ä‘aÌ€o taÌ£o lao Ä‘á»™ng kỹ thuật chất lượng cao, Ä‘ào tạo nghề chuyên biệt, nghề đặc thù, nghề có lợi thế so sánh,… coi Ä‘ây laÌ€ khâu Ä‘á»™t phá. Quy hoaÌ£ch này là cÆ¡ sở để xây dá»±ng các cÆ¡ chế chính sách, kế hoạch, chÆ°Æ¡ng triÌ€nh phát triển nhân lÆ°Ì£c của ngaÌ€nh vaÌ€ từng Ä‘Æ¡n vị nhằm hiện thá»±c hóa các mục tiêu phát triển nhân lá»±c ngành xây dá»±ng, góp phần thá»±c hiện chiến lược vaÌ€ quy hoaÌ£ch phát triển nhân lá»±c quốc gia đến năm 2020.

Nhân lá»±c ngành xây dá»±ng bao gồm Ä‘ôÌ£i ngũ cán bá»™, công chức laÌ€m nhiêÌ£m vuÌ£ quản lý NhaÌ€ nước, cán bá»™, viên chức chuyên môn nghiêÌ£p vuÌ£ trong các Ä‘Æ¡n viÌ£ sÆ°Ì£ nghiêÌ£p, doanh nghiêÌ£p và Ä‘á»™i ngÅ© công nhân lao Ä‘á»™ng với trên 3,1 triêÌ£u ngÆ°Æ¡Ì€i (năm 2010), chiếm 6,34% lÆ°Ì£c lÆ°Æ¡Ì£ng lao Ä‘ôÌ£ng cả nước, trong Ä‘ó 41% Ä‘ã qua Ä‘aÌ€o taÌ£o. Năm 2015 phấn đấu Ä‘Æ°a tỷ lêÌ£ lao Ä‘ôÌ£ng qua Ä‘aÌ€o taÌ£o lên 52% vaÌ€ tiến tới tỷ lêÌ£ khoảng 65% vaÌ€o năm 2020 trong Ä‘ó khoảng trên 5.000 người có trình Ä‘á»™ sau đại học; 200.000 người có trình Ä‘á»™ đại học; 124.000 người có trình Ä‘á»™ cao đẳng, trên 1,32 triệu người có trình Ä‘á»™ trung cấp chuyên nghiệp và 3,32 triệu người được Ä‘ào tạo nghề…. Đặc biệt, khoảng 50-60% cán bá»™, công chức, viên chức, lao Ä‘ôÌ£ng Ä‘ã qua Ä‘aÌ€o taÌ£o cÆ¡ bản được Ä‘ào tạo laÌ£i, bồi dưỡng nâng cao trình Ä‘á»™ vaÌ€ kỹ năng làm việc.

Để triển khai quy hoaÌ£ch, Bá»™ Xây dá»±ng sẽ tập trung thá»±c hiện Ä‘ôÌ€ng bôÌ£ nhiêÌ€u công viêÌ£c quan troÌ£ng nhÆ° quy hoaÌ£ch mạng lÆ°á»›i các trường Ä‘ào tạo thuôÌ£c ngaÌ€nh; Ä‘âÌ€u tÆ° xây dá»±ng cÆ¡ sở vật chất phuÌ£c vuÌ£ Ä‘aÌ€o taÌ£o; tâÌ£p trung phát triển Ä‘ào tạo nghề, nhất là Ä‘ào tạo nghề ngắn hạn; Ä‘ào tạo, bồi dưỡng cán bá»™ công chức; nâng cao năng lá»±c quản lý xây dá»±ng và phát triển Ä‘ô thị đối vá»›i công chức lãnh đạo, chuyên môn Ä‘ô thị các cấp; xây dá»±ng Ä‘á»™i ngÅ© giáo viên, Ä‘á»™i ngÅ© cán bá»™ khoa hoÌ£c đầu Ä‘àn trong các lÄ©nh vá»±c,…..

* Công tác Ä‘ào tạo hiện nay Ä‘ang tạo ra bất cập “thừa thầy-thiếu thợ” trong khi đặc thù của ngành là sá»­ dụng má»™t lượng lá»›n lao Ä‘á»™ng sản xuất vâÌ£t chất trÆ°Ì£c tiếp. Vậy quy hoaÌ£ch của ngành Ä‘ã giải quyết bài toán này nhÆ° thế nào, thÆ°a Bá»™ trưởng?

Bá»™ trưởng TriÌ£nh ĐiÌ€nh Dũng: Do công tác quản lý, dá»± báo nguồn nhân lá»±c còn hạn chế, chÆ°a thống kê được chính xác nhu cầu lao Ä‘á»™ng nên việc xác định và Ä‘iều tiết cÆ¡ cấu trình Ä‘á»™, ngành Ä‘ào tạo chÆ°a hợp lý, thiếu gắn kết giữa Ä‘ào tạo vá»›i sá»­ dụng. Thá»±c trạng này khiến tình trạng thừa thầy thiếu thợ ngày càng trầm trọng, đặc biệt trong lÄ©nh vá»±c xây dá»±ng, nhất là ở nhóm nghề nặng nhọc vaÌ€ các chuyên ngành má»›i, ít Ä‘ào tạo hoặc thiếu huÌ£t so với nhu câÌ€u nhÆ° xây dÆ°Ì£ng công trình ngầm, công trình có yêu cầu đặc biệt, quản lý vâÌ£n haÌ€nh hêÌ£ thống haÌ£ tâÌ€ng kỹ thuâÌ£t Ä‘ô thị, hoaÌ€n thiêÌ£n công triÌ€nh,.…

Để khắc phục những tồn tại này, các trường nghề sẽ mở rá»™ng quy mô, Ä‘a daÌ£ng hóa loaÌ£i hiÌ€nh vaÌ€ cÆ¡ cấu Ä‘ào tạo nhằm Ä‘áp ứng tốt nhất nhu cầu nhân lÆ°Ì£c của ngành. Các nghề cÆ¡ bản thông dụng sẽ mở tại địa phÆ°Æ¡ng vá»›i nhiều loại hình và thời gian phù hợp. Các nghề chất lượng cao, nghề chuyên biệt, đặc thù, công nghệ xây dá»±ng má»›i sẽ do các cÆ¡ sở Ä‘ào tạo của Bá»™ Xây dá»±ng, các bôÌ£ ngaÌ€nh, doanh nghiệp nhà nÆ°á»›c chủ trì...hoặc liên kết với các Ä‘Æ¡n viÌ£ có uy tín trong vaÌ€ ngoaÌ€i nước Ä‘ể thÆ°Ì£c hiêÌ£n.

NgoaÌ€i ra, BôÌ£ cũng Ä‘ang xây dá»±ng chính sách há»— trợ, khuyến khích học nghề ở trình Ä‘á»™ sÆ¡ cấp nghề, Ä‘ào tạo ngắn hạn dÆ°á»›i ba tháng cho những người chÆ°a có nghề; khuyến khích người hoÌ£c lá»±a chọn danh mục nghề có Ä‘iều kiện lao Ä‘á»™ng nặng nhọc, Ä‘á»™c hại, nguy hiểm; Ä‘ôÌ€ng thÆ¡Ì€i có chế taÌ€i bắt buôÌ£c các doanh nghiêÌ£p phải sử duÌ£ng Ä‘ã qua Ä‘aÌ€o taÌ£o. MuÌ£c tiêu là phấn đấu tăng nhanh tá»· lệ nhân lá»±c qua Ä‘ào tạo dÆ°á»›i các hình thức, cấp học, ngành học khác nhau; đủ số lượng và chất lượng nhân lá»±c hoạt Ä‘á»™ng trong các lÄ©nh vá»±c; đảm bảo sá»± cân đối, hài hòa giữa cấp học, ngành học và địa phÆ°Æ¡ng.

* Vậy xin Bá»™ trưởng cho biết ngành xây dá»±ng Ä‘ã có giải pháp gì để Ä‘aÌ€o taÌ£o, thu hút nguôÌ€n nhân lÆ°Ì£c có chất lÆ°Æ¡Ì£ng?

Bá»™ trưởng TriÌ£nh ĐiÌ€nh Dũng: Trong những năm qua, cuÌ€ng với sÆ°Ì£ phát triển chung của ngaÌ€nh xây dÆ°Ì£ng, chất lượng nguồn nhân lá»±c của ngaÌ€nh Ä‘ang dần được cải thiện. Hiện tại, BôÌ£ vaÌ€ các Ä‘Æ¡n viÌ£ thuôÌ£c BôÌ£ Ä‘ang quản lý 28 cÆ¡ sở Ä‘ào tạo các cấp, tập trung chủ yếu ở các vùng kinh tế trọng Ä‘iểm phía Bắc và phía Nam.

Bá»™ Xây dá»±ng Ä‘ã quy hoaÌ£ch mạng lÆ°á»›i các trường thuá»™c ngành; đồng thời tập trung đầu tÆ° các trường trọng Ä‘iểm vùng-trọng Ä‘iểm ngành, các trường thuá»™c Bá»™ dá»± kiến nâng cấp lên các hệ Ä‘ào tạo cao hÆ¡n.

ThÆ¡Ì€i gian tới, bên caÌ£nh viêÌ£c nâng cao chất lÆ°Æ¡Ì£ng nguôÌ€n lÆ°Ì£c con ngÆ°Æ¡Ì€i cho các cÆ¡ sở Ä‘aÌ€o taÌ£o, Bá»™ sẽ tâÌ£p trung cho công tác Ä‘âÌ€u tÆ° xây dá»±ng cÆ¡ sở vật chất; trong Ä‘ó Æ°u tiên vốn ngân sách cho các dá»± án đầu tÆ° xây dá»±ng cÆ¡ bản vaÌ€ đầu tÆ° chiều sâu, đầu tÆ° tăng cường năng lá»±c... Bá»™ cũng khuyến khích các cÆ¡ sở Ä‘aÌ€o taÌ£o xây dá»±ng các mô hình hợp tác, gắn kết giữa doanh nghiệp vá»›i nhà trường để giải quyết việc làm, Ä‘áp ứng kỹ năng nghề theo yêu cầu của doanh nghiệp.

Cùng với Ä‘ó, ngành sẽ tiếp tục đổi má»›i cÆ¡ chế tuyển dụng, sá»­ dụng và Ä‘ãi ngá»™ nhằm thu hút người lao Ä‘á»™ng, nhất là các chuyên gia giỏi, Ä‘á»™i ngÅ© trí thức trẻ trên cÆ¡ sở thá»±c hiện chế Ä‘á»™ đặc thù, nhất là đối tượng thường xuyên lÆ°u Ä‘á»™ng theo các công trình, công việc không ổn định, thường xuyên công tác vaÌ€ laÌ€m viêÌ£c tại môi trÆ°Æ¡Ì€ng nặng nhoÌ£c, Ä‘ôÌ£c haÌ£i, các khu vÆ°Ì£c vuÌ€ng sâu, vuÌ€ng xa, biên giới…..

Xin cảm ơn Bộ trưởng!